Archidiecezja Łódzka
Pierwszy dzień wizyty Benedykta XVI w Izraelu
10:47 | 12.05.2009 | Wyświetleń: 443
Pierwszy dzień wizyty Benedykta XVI w Izraelu

Program czwartego dnia pielgrzymki Benedykta XVI do Ziemi Świętej był bardzo intensywny. Rano Ojciec Święty opuścił Jordanię i przybył do Izraela. Po południu spotkał się z prezydentem Szimonem Peresem, udał się do Instytutu Pamięci Yad Vashem, gdzie oddał hołd ofiarom Szoah. Następnie pojechał do Centrum Jerozolimskiego, gdzie spotkał się z członkami organizacji zajmujących się dialogiem międzyreligijnym.

Pożegnanie Jordanii

Życzeniami Bożego błogosławieństwa dla narodu Jordanii i innych ludów tego regionu zakończył Benedykt XVI pierwszy etap swej bliskowschodniej podróży, którym była Jordania. Na międzynarodowym lotnisku w Ammanie papieża żegnali papieża jordański monarcha Abdullah II wraz z małżonką Ranią oraz członkami rodziny królewskiej, hierarchowie Kościoła katolickiego i Kościołów prawosławnych a także duchowni muzułmańscy. Papież przyjechał tam wprost z nuncjatury apostolskiej, gdzie rano odprawił Mszę św.

„Kontynuujmy dialog, który rozpoczęliśmy w tych dniach. Znieśmy podziały i zbudujmy lepszy świat” – mówił w swoim przemówieniu król Abdullah II. Wspomniał również ofiary konfliktu izraelsko-palestyńskiego. Podkreślił, że Palestyńczycy mają prawo do swojego państwa, a Izraelczycy do bezpieczeństwa i wyraził nadzieję, że papieska przyczyni się do zapanowania pokoju na Bliskim Wschodzie. „Powróć do nas Ojcze Święty, jako drogi i oczekiwany z radością przyjaciel!” – zakończył monarcha.

Z kolei Benedykt XVI podziękował władzom państwowym i kościelnym w Jordanii za okazane mu gorące przyjęcie i zaapelował do jego mieszkańców o dochowanie wierności duchowi tolerancji i dialogu międzyreligijnego, tak znamiennego dla tego królestwa. Zachęcił „wszystkich Jordańczyków, zarówno chrześcijan, jak i muzułmanów, do budowania na mocnych podwalinach tolerancji religijnej, która uzdalnia członków różnych wspólnot do życia razem w pokoju i wzajemnym poszanowaniu”. Przypomniał, że król Abdullah II „był szczególnie czynny w popieraniu dialogu międzyreligijnego” i podkreślił, że bardzo ceni jego postawę.

Powitanie w Izraelu

O godzinie 11.00 samolot z papieżem na pokładzie wylądował na lotnisku Ben Guriona w Tel Awiwie. Powitał go tam prezydent Szimon Peres. Po łacinie powiedział: „Bądź pozdrowiony, Benedykcie, pierwszy pośród wiernych, który nawiedzasz dziś Świętą Ziemię”. Uznał tę wizytę za „duchową misję o najwyższej randze – misję pokoju, siania ziaren tolerancji i wykorzeniania chwastów fanatyzmu”. Docenił starania papieża na rzecz powstrzymywania przemocy i konfliktów na świecie, zaspokajania głodu wiary w człowieka i Boga – Stworzyciela wszechświata. Wyraził przekonanie, że wizyta „pogłębi dialog między judaizmem i chrześcijaństwem w duchu proroków”. „W naszym kraju żyją razem, na jednej ziemi, pod tym samym niebem żydzi, chrześcijanie, muzułmanie, beduini i czerkiesi. Oni modlą się do Wszechmogącego, każdy w swoim języku, bez ingerencji z zewnątrz” – podkreślił Peres. Zapewnił, że Izrael gwarantuje wolność religijną i wolny dostęp do miejsc świętych. „Jesteśmy szczęśliwi przyjmując pielgrzymów z całego świata” – zapewniał prezydent.

– Błagam wszystkich odpowiedzialnych, aby wykorzystali wszelkie możliwe drogi prowadzące do znalezienia sprawiedliwego rozwiązania i aby narody izraelski i palestyński mogły żyć w pokoju w swej ojczyźnie w bezpiecznych i uznanych granicach – powiedział z kkolei Benedykt XVI. Podkreślił, że przybywa modlić się w świętych miejscach o pokój w Ziemi Świętej i na świecie.
Przyznał, że „naród żydowski doświadczył tragicznie strasznych skutków ideologii, które odrzucały podstawową godność każdej osoby ludzkiej”. – Niestety, antysemityzm nadal podnosi swą odrażającą głowę w wielu częściach świata. Jest to całkowicie nie do przyjęcia. Należy podjąć każdy wysiłek, aby walczyć z antysemityzmem, gdziekolwiek się pojawia, oraz popierać poszanowanie i szacunek dla członków każdego narodu, plemienia, języka i narodu na całej kuli ziemskiej – przekonywał Ojciec Święty.
Zapowiadając swe spotkania z przywódcami religijnymi w Jerozolimie wskazał na łączącą trzy wielkie religie monoteistyczne „cześć dla tego świętego miasta”. – Żywię najszczerszą nadzieję, że wszyscy pielgrzymi do tych świętych miejsc będą mieli do nich wstęp wolny i bez ograniczeń, aby uczestniczyć w obrzędach religijnych oraz wspierać materialne utrzymanie miejsc modlitwy w świętych przybytkach – wezwał Benedykt XVI.

Na górze Scopus

Z lotniska papież odleciał helikopterem izraelskiej armii na Górę Scopus, wznoszącą się nad jerozolimskim Starym Miastem, gdzie w imieniu „mieszkańców Świętego Miasta” oraz jego rady powitał go burmistrz Jerozolimy Nir Barkat. „Będziesz się czuł w domu, między przyjaciółmi, którzy praktykują różne religie w pokoju, harmonii i wolności oddychając historią starożytności i nowoczesną kulturą. Będziesz czuł się tu jak w domu, jako ten, który ma swój udział w tym wielkim mieście” – powiedział Barkat i wezwał wszystkich chrześcijan do odwiedzenia Jerozolimy „przynajmniej raz w życiu”. W prezencie wręczył Benedyktowi XVI starożytną mapę świata, która przedstawia Jerozolimę jako jego centrum.

Na lądowisku obecna była duża grupa młodych Izraelczyków ubranych w białe koszulki z watykańskimi i izraelskimi flagami w ręku. Trójka dzieci z rodzin: chrześcijańskiej, żydowskiej i muzułmańskiej wręczyła mu kosz z ziemią z Jerozolimy i owoców izraelskiej ziemi oraz egzemplarz książki dla dzieci w języku hebrajskim autorstwa Shela Silversteina, przetłumaczonej na ponad 30 języków świata.

Po ceremonii powitania papież zamkniętym samochodem udał się do delegatury apostolskiej na Górze Oliwnej, która będzie jego rezydencją w czasie pobytu w Izraelu.

Spotkanie z prezydentem Izraela

Po południu Benedykt XVI został przyjęty przez prezydenta Szimona Peresa. Spotkanie z udziałem 300 osób życia politycznego i religijnego Izraela miało miejsce w ogrodach Pałacu Prezydenckiego. Byli tam także obecni przedstawiciele korpusu dyplomatycznego, a wśród nich ambasador RP w Izraelu, Agnieszka Magdziak-Miszewska.

„Pozdrawiam słowem, które w naszym języku wyraża jednocześnie istotę marzeń – Shalom” – rozpoczął prezydent Izraela. Podkreślił, że historia Izraela „daje przykłady zjednoczenia w oddaniu Bogu jak i następstw ziemskich podziałów”, a „judaizm jest zbudowany na tolerancji dla innych religii”. „Podziały trzeba zostawić historii” – zaznaczył Peres. Przypomniał, że Żydzi stracili „wiele najcenniejszego w walce”. „Znamy Holokaust, dymy krematoriów, nasz dom w Izraelu jest ostoją życia dla tych, którzy widzieli tylko śmierć nasze serca są czułe na cierpienie innych” – mówił prezydent. Zwrócił uwagę, że „duchowi przywódcy mogą przygotować drogę dla polityków, mogą oczyścić pola minowe, które zagradzają drogę do pokoju”. „Bardziej niż uzbrojonych pojazdów, potrzebujemy silnego inspirującego ducha, aby wlewać stronom konfliktu przekonanie, że pokój jest osiągalny i rozpalać gorące jego pragnienie” – wskazał Peres. Nawiązał do dobrych relacji watykańsko-izraelskich, „pojednania i zrozumienia między Stolicą Apostolską a narodem żydowskim”. Zapewnił też, że Izrael jest gotowy do rozmów z Palestyńczykami. „Nasze drzwi są otwarte na podobne wysiłki strony palestyńskiej” – powiedział szef państwa.

Z kolei Benedykt XVI przypomniał, że „pokój jest nade wszystko Bożym darem”, dlatego „szczególny wkład religii do poszukiwania pokoju polega przede wszystkim na autentycznym, żarliwym i wspólnym poszukiwaniu Boga”. Jego zdaniem zwierzchnicy religijni muszą być świadomi, że „wszelkie podziały czy napięcia, wszelka skłonność do zamykania się w sobie czy do podejrzliwości między wierzącymi lub naszymi wspólnotami mogą łatwo prowadzić do sprzeczności, które przyćmiewają jedność Boga, stanowią zdradę naszej jedności i sprzeciwiają się Jedynemu”. Wskazał, że Jerozolima jest miastem, które pozwala żydom, chrześcijanom i muzułmanom na „dawanie wspólnego świadectwa pokojowego współistnienia, od dawna upragnionego przez ludzi oddających kult jednemu Bogu”. – Każdego dnia modlę się, aby pokój zrodzony ze sprawiedliwości powrócił do Ziemi Świętej i całego regionu, przynosząc bezpieczeństwo i nową nadzieję dla wszystkich – wyznał papież.

Papieska wizyta u prezydenta rozpoczęła się od powitania przez trójkę dzieci, które poczęstowały Benedykta XVI owocami. Potem obaj mężowie stanu odbyli kilkunastominutową prywatną rozmowę w prezydenckim gabinecie. Spotkanie w ogrodach prezydenckich uświetnił występ chóru dziecięcego, który wykonał pieśń „Alleluja”, a z solistami zaśpiewał przejmujący utwór „Shalom”.

Benedykt XVI otrzymał od prezydenta w prezencie najmniejszą Biblię na świecie. Cały tekst Starego Testamentu mieści się na silikonowym chipie wielkości pół milimetra kwadratowego i można go czytać przy użyciu mikroskopu elektronowego. Twórcami tzw. nano-Biblii jest grupa naukowców z instytutu politechnicznego Technio w Hajfie.

Podczas wizyty w Pałacu Prezydenckim Ojciec Święty rozmawiał z rodzicami Gilada Szalita, izraelskiego żołnierza, który od niemal trzech lat jest przetrzymywany przez bojowników palestyńskiego Hamasu. To krótkie spotkanie pokazała telewizja izraelska. Papież rozmawiał z matką i ojcem żołnierza, za pośrednictwem tłumacza. Nic jednak nie wiadomo na temat treści rozmowy z Avivą i Noamem Szalitami.

Hołd ofiarom Zagłady

Do Instytutu Pamieci Yad Vashem Benedykt XVI przybył w towarzystwie prezydenta Izraela. Podszedł do miejsca „wiecznego ognia” w Sali Pamięci, złożył wieniec z żółto-białych kwiatów, skłonił głowę i przez chwilę zatopił się w modlitwie. Odczytano fragment listu z getta kowieńskiego z 19 października 1943 r., który napisał do swojej córki i syna Elchanan Elkes, zamordowany w 1944 r. Jego żona i dzieci przeżyły. W przejmującej ciszy jaka zapadła w Sali Pamięci kantor Aszer Hainowitz odśpiewał żydowską modlitwę za zmarłych „Kadisz”.

Po modlitwie, do Benedykta XVI podeszły osoby, które przeżyły Holokaust. Papież ściskał ich dłonie i krótko z nimi rozmawiał. Były to cztery kobiety i trzej mężczyźni: Ede Mosberg z Krakowa, Israela Hargil urodzona w Brodach w Polsce, Awraham Aszkenazi z Salonik, Gita Kalderon z Macedonii, Dan Landsberg z Warszawy i Ruth Bondy z Pragi. Ojciec Święty rozmawiał także z Ivanem Vraneticiem z Chorwacji, wyróżnionym medalem „Sprawiedliwego wśród Narodów Świata”.

Następnie Benedykt XVI wygłosił przemówienie. – Przybyłem, aby trwać w ciszy przy tym pomniku, wybudowanym dla uczczenia pamięci milionów osób zamordowanych w straszliwej tragedii Szoah. Straciły one życie, lecz nigdy nie utracą swych imion, bo są one głęboko wryte w sercach tych, którzy ich kochają, w sercach swych więziennych współtowarzyszy, którzy przeżyli, i wszystkich ludzi zdeterminowanych, żeby nigdy nie pozwolić, aby takie okrucieństwo na nowo okryło ludzkość hańbą. Co więcej, ich imię wpisane jest na zawsze w pamięć wszechmocnego Boga – zapewnił papież.

Wskazał, że „imiona wypisane w tym sanktuarium zawsze będą zajmowały święte miejsce pośród niezliczonych potomków Abrahama”. – Niech imiona tych ofiar nigdy nie zaginą! Niech nigdy ich cierpienie nie będzie negowane, podważane czy zapomniane! Niech wszyscy ludzie dobrej woli czuwają, by wykorzenić z serca człowieka to wszystko, co mogłoby prowadzić do podobnych tragedii! – apelował Ojciec Święty.

Zapewnił, że Kościół katolicki „głosząc nauczanie Jezusa i starając się naśladować Jego miłość do wszystkich ludzi, żywi głębokie współczucie dla upamiętnionych tutaj ofiar. Podobnie jest też bliski wszystkim tym, którzy są przedmiotem prześladowań ze względu na swą rasę, kolor skóry, swe warunki życia czy też wyznawaną religię. Ich cierpienia są jego cierpieniami, jego również jest ich nadzieja na sprawiedliwość”. – Jako Biskup Rzymu i Następca Apostoła Piotra potwierdzam zaangażowanie Kościoła w modlitwę i nieustanną pracę, aby nienawiść nigdy więcej nie władała ludzkimi sercami – oświadczył Benedykt XVI.

Przewodniczący rady Yad Vashem rabin Meir Lau podarował Benedyktowi XVI kopię obrazu pt. „Obóz synagoga”, namalowanego przez żydowskiego malarza Feliksa Nussbauma, który zginął w obozie zagłady Auschwitz. Na obrazie zamieszczono dedykację z cytatem z Księgi Lamentacji Jeremiasza: „Wzywałem imienia Twego, o Panie, z przepastnej jamy”.

Benedykt XVI wpisał się do księgi pamiątkowej Instytutu. Na zakończenie jego wizyty chór odśpiewał modlitwę opartą na tekście „Ani Ma`amin”, autorstwa wybitnego średniowiecznego filozofa żydowskiego Majmonidesa. Mówi ona o wierze w przyjście Mesjasza. Była ona bardzo często odmawiana przez pobożnych Żydów w czasie Holokaustu. Stała się częścią ceremonii poświęconych ofiarom Zagłady.

Spotkanie międzyreligijne

Do niezrażania się trudnościami w dialogu międzyreligijnym wezwał Benedykt XVI na spotkaniu z przedstawicielami organizacji zaangażowanych w prace na rzecz zbliżenia między chrześcijanami, żydami i muzułmanami. W spotkaniu w audytorium Papieskiego Instytutu Notre Dame wzięło udział ok. 500 osób, wśród nich najwyżsi przedstawiciele Kościoła katolickiego obrządków zachodniego i wschodnich, innych wyznań chrześcijańskich oraz judaizmu i islamu. Wchodzącemu do auli Ojcu Świętemu zgromadzeni zgotowali serdeczną owację. Benedykta XVI powitał patriarcha łaciński Jerozolimy, abp Foaud Twal.

Papież wskazał, że wspólnym z daniem religii jest głoszenie tego, co jest im wspólne, a zwłaszcza prawdy o tym, iż „Bóg istnieje i może być poznany, że ziemia została przez Niego stworzona, że jesteśmy Jego stworzeniami, i że wzywa On każdego człowieka, aby żył szanując Jego plan wobec świata”. Prawda ta bowiem powinna kształtować życie społeczne.

Jego zdaniem odpowiedzią religii „w obliczu skutków gwałtownej globalizacji” powinno być jasne głoszenie tego, co jest im wspólne. – Chociaż różnice, które zgłębiamy w dialogu międzyreligijnym mogą niekiedy wydawać się przeszkodami, nie powinny one rzucać cienia na wspólne poczucie respektu i szacunku dla tego co powszechne, absolutne i dla prawdy, nakazującej ludziom religijnym, aby nade wszystko rozmawiali ze sobą. W istocie wspólnie jesteśmy przekonani, że rzeczywistości transcendentne mają swe źródło we Wszechmogącym i że noszą Jego ślady, które ludzie wierzący nawzajem wyznają wobec siebie, wobec naszych instytucji, społeczeństwa i świata. W ten sposób nie tylko wzbogacamy kulturę, ale też ją kształtujemy: życie wiernością religijną jest echem wszechogarniającej obecności Boga i tworzy w ten sposób kulturę nie określoną granicami czasu czy miejsca, ale u podstaw kształtowaną zasadami i działaniami wywodzącymi się z wiary – wyjaśnił Benedykt XVI.

Wskazał, że „wiara religijna zakłada prawdę”, a „człowiek wierzący poszukuje prawdy i żyje nią”. – Chociaż sposób odkrycia i przekazania prawdy częściowo się różni między poszczególnymi religiami, nie powinniśmy ustawać w naszych wysiłkach dawania świadectwa mocy prawdy. Wspólnie możemy głosić, że Bóg istnieje i może być poznany, że ziemia została przez Niego stworzona, że jesteśmy Jego stworzeniami, i że wzywa On każdego człowieka, aby żył szanując Jego plan wobec świata – apelował papież. Wzywał, by niestrudzenie głosić wiedzę o Bogu, tak by wpłynęła ona na życie społeczne.

– Wszystkim trzeba proponować prawdę. Służy ona wszystkim członkom społeczeństwa. Rzuca światło na podstawy moralności i etyki, i z mocą sugeruje rozumowi, by sięgał poza swe ograniczenia, aby wyrazić nasze najgłębsze wspólne aspiracje. Prawda nie jest wcale zagrożeniem dla tolerancji, dla istniejących różnic czy pluralizmu kulturowego. Umożliwia ona osiągnięcie konsensusu i pozwala, by debata publiczna pozostawała racjonalna, uczciwa i odpowiedzialna, otwierając drogę do pokoju. Krzewienie woli posłuszeństwa prawdzie poszerza naszą koncepcję rozumu i pole jego stosowania, umożliwiając autentyczny dialog między kulturami i religiami tak pilnie dziś potrzebny – stwierdził Ojciec Święty.

Po przemówieniu papieża miało miejsce krótkie wystąpienie pastora luterańskiego, moderatora Rady Instytucji Religijnych Ziemi Świętej na temat roli dialogu religijnego w promowaniu pokoju na świecie.

Z konsternacją zgromadzonych spotkało się natomiast wystąpienie szejka Taisira Tamimiego. „Izraelczycy rujnują nasze miasta i na palestyńskich terytoriach budują swoje miasta” – powiedział szejk Tamimi. Główny sędzia sądu islamskiego Autonomii Palestyńskiej w bardzo emocjonalnym wystąpieniu w języku arabskim mówił o prześladowaniu narodu palestyńskiego w Izraelu. Jego zdaniem „Izrael zabija palestyńskie dzieci i kobiety”. „Jerozolima pozostanie stolicą Palestyny a wszystkie religie powinny bronić praw Palestyńczyków” – powiedział palestyński duchowny. Zdaniem szejka papież powinien zabrać głos w tej sprawie.

Ojciec Święty nie zareagował na słowa szejka. Zaraz po jego wystąpieniu papież i towarzyszące mu osoby wyszły z sali.

Podobne kontrowersyjne wystąpienie szejka Tamimiego miało miejsce podczas pielgrzymki Jana Pawła II w 2000 r.

KLAUZULA INFORMACYJNA
Zgodnie z art. 8 ust. 1 Dekretu ogólnego w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych w Kościele katolickim wydanym przez Konferencję Episkopatu Polski w dniu 13 marca 2018 r. (dalej: Dekret) informujemy, że:
  1. administratorem Pani/Pana danych osobowych jest Archidiecezja Łódzka z siedzibą przy ul. Ks. Ignacego Skorupki 1 w Łodzi, reprezentowana przez Arcybiskupa Grzegorza Rysia, Metropolitę Łódzkiego;
  2. inspektorem ochrony danych w Archidiecezji Łódzkiej jest ks. dr Zbigniew Tracz, ul. ks. I. Skorupki 1, 90-458 Łódź, mail: iod@archidiecezja.lodz.pl;
  3. Pani/Pana dane osobowe przetwarzane będą w celu zapewnienia bezpieczeństwa usług i informacyjnym;
  4. przetwarzanie danych jest niezbędne do celów wynikających z prawnie uzasadnionych interesów realizowanych przez administratora lub przez stronę trzecią, z wyjątkiem sytuacji, w których nadrzędny charakter wobec tych interesów mają interesy lub podstawowe prawa i wolności osoby, której dane dotyczą, wymagające ochrony danych osobowych, w szczególności, gdy osoba, której dane dotyczą, jest dzieckiem;
  5. odbiorcą Pani/Pana danych osobowych jest Archidiecezja Łódzka;
  6. Pani/Pana dane osobowe nie będą przekazywane do publicznej kościelnej osoby prawnej mającej siedzibę poza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;
  7. Pani/Pana dane osobowe z uwagi na nasz uzasadniony interes będziemy przetwarzać do czasu ewentualnego zgłoszenia przez Pana/Panią skutecznego sprzeciwu;
  8. posiada Pani/Pan prawo dostępu do treści swoich danych oraz prawo ich sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania zgodnie z Dekretem;
  9. ma Pani/Pan prawo wniesienia skargi do Kościelnego Inspektora Ochrony Danych, gdy uzna Pani/Pan, iż przetwarzanie danych osobowych Pani/Pana dotyczących narusza przepisy Dekretu;
  10. przetwarzanie odbywa się w sposób zautomatyzowany, ale dane nie będą profilowane.